6 grudnia    2025 r

W tym wydaniu:
– Spotkanie Karolowców po raz 12
-Prestiżowe odznaczenie dla śp. Edwarda Jona
-Kalendarium 72o lecie Orzegowa – w skrócie
-Schody na Burlochu
-Wystawa ,,Liderów dwóch” w galerii ,,Czapla”
-Orzegów na dawnej fotografii
-Z dawnej prasy
-Zdjęcie tygodnia

Spotkanie Karolowców po raz 12 

Zbiorowe zdjęcie uczestników spotkania Karolowców   to żelazny punkt  każdego corocznego ,,trefu”

Smaczne jadło  zapewniła Patrycja Herdzina , właścicielka lokalu

Od lewej :Ernest Talaga –   Inicjator ,od lat główny organizator  spotkań Karolowców ,dr hab. Marta Tomczok ,Henryk Barchański ,karolowiec , wieloletni członek TMO.

Organizatorzy z Ernestem Talagą i prezesem Jerzym Kasperkiem  dbają o to by każde kolejne spotkanie w jakiś sposób  różniło się od siebie. Za każdym razem  swą   oryginanością wyróżniają się zaproszenia .Tu jak zwykle pomocny okazał się Bogusław Poważa -twórca rzeczy pięknych

Wielokrotnie też zmieniało się miejsce spotkań karolowców .Tym razem po raz pierwszy spotkanie odbyło się w kawiarni ,,Burloch Cafe” Jak się okazało niektórzy z gości mieszkający poza Orzegowem byli tu po raz pierwszy i co nie dziwi zachwycali się obiektem Burloch Areny. Przy okazji inni po latach mogli zobaczyć lodowisko , które pamiętali sprzed wielu lat , dziś w niczym  go nie przypominające.

***

W górnicze święto Barbórki dzięki staraniom ZPM ,,Kuś” po latach w Orzegowie znów zagrała górnicza orkiestra .

  Prestiżowe odznaczenie  dla śp. Edwarda Jona 

W przeddzień Górniczego Święta w Kaplicy św. Barbary znajdującej się na poziomie 170 w podziemiach Kopalni Guido,która jest częścią Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu odbyła się uroczystość Barbórkowa, podczas której uhonorowano Złotą Odznaką Honorową Za Zasługi dla Województwa Śląskiego śp. Edwarda Jona, członka Zarządu Towarzystwo Miłośników Orzegowa, zawodowo związanego z górnictwem i od wielu lat zaangażowanego w przekaz i popularyzację niematerialnego dziedzictwa kulturowego Górnego Śląska, ale przede wszystkim naszego Przyjaciela i Orzegowianina z urodzenia. Wyróżnienie odebrali Żona Grażyna Jon i Syn Marek Jon.

Kalendarium – w skrócie 

Dziś jeszcze raz kalendarium , lecz już w takiej mocno skondensowanej formie .Obecnie  już historia tworzy się na naszych oczach. Czy pojawią się za naszego życia jeszcze wydarzenia  takiej rangi i o takim znaczeniu,  by mogły się  zapisać  się kiedyś na kartach historii ?

1305 – najstarsza pisemna wzmianka o Orzegowie (dokument w którym Marcin z Orzegowa występuje w roli świadka sprzedaży przez księcia bytomskiego Ziemowita wsi Przełajka niejakiemu Pawłowi Dudkowi)
1313 – kolejna pisemna wzmianka o Orzegowie w kontekście Marcina z Orzegowa jako świadka
1366 – spis świętopietrza pobieranego z 4 zagród należących do parafii św. Małgorzaty w Bytomiu
1485 – wzmianka o braciach Zawadach jako właściciela młyna
1670 – sporządzenie urbarza dla Piotra Cykowskiego nowego właściciela Orzegowa ( w tym czasie miejscowość liczy 15 budynków i około 115 mieszkańców)
1702 – pierwsza wzmianka o arendzie (karczmie) w Orzegowie
1736 – na mapie Homana pojawia się nazwa orzegowskiego folwarku Kopanina
1769 – uruchomienie kopalni węgla kamiennego Koenig Dawid ( Król Dawid)
1790 – Johann Wolfgang Von Goethe zwiedza kopalnię Król Dawid
1820 – założenie huty cynku ,, Gutehoffnung”(zalążek Chebzia)
1823 – uruchomienie huty cynku ,,Morgenroth”
1826 – podupadły majątek ziemski kupuje Karol Godula
1829 – budowa kopalni ,,Orzegów”
1842 – nadanie górnicze kopalni ,,Paulus”(Paweł)
1854 – budowa huty cynku ,,Godulahutte”(zalążek Goduli)
1858 – powstanie pierwszej szkoły
1875 – powstanie kopalni Gothard (późniejszej Karol”
1879 – powstanie następnej szkoły
1882 – powstanie kaplicy
1864 – uruchomienie omnibusu pocztowego na trasie Chebzie – Wirek
1868 – doprowadzenie do Wirku przez Nowy Bytom toru kolejowego
1889 –powołano do życia orzegowskie Stowarzyszenie Ochotniczej Straży Pożarnej
1893 – założenie szkółki drzew owocowych
1894 – uruchomienie poczty
1895 – zaopatrzenie w wodę bieżącą
1896 – utworzenie cmentarza parafialnego
1899 – powstanie przystanku kolejowego na trasie z Chebzia do Tarnowskich Gór
1899 – utworzenie ochotniczej straży pożarnej
1899 – uruchomienie linii tramwajowej na trasie Szombierki – Chorzów
1900 – założenie pierwszej biblioteki
1901 – powstanie koksowni ,, Karol ”
1901 – uruchomienie szkoły męskiej
1905 – otwarcie apteki
1906 – doprowadzenie prądu elektrycznego i kanalizacji
1906 – budowa nowej remizy
1910 – powstanie szkoły żeńskiej
1915 – koniec przebudowy kościoła według projektu Maksymiliana Giemzy
1927 – powstanie klubu sportowego ,,27 Orzegów”
1951 – przyłączenie Orzegowa wraz z Godulą do Rudy
1959 – utworzenie z miast Ruda i Nowy Bytom miasta Ruda Śląska
1961 – powstanie w byłym ratuszu szpitala ftyzjatrycznego
1970 – Kopalnia Karol zostaje połączona z kop.Szombierki,
2001 – na terenie Orzegowa powstaje pierwsza w Rudzie Śląskiej Wyższa Uczelnia

2013 – W plebiscycie Dziennika Zachodniego Orzegów uznano najbardziej kultową dzielnicą Śląska
2014 – powstaje Centrum Inicjatyw Społecznych
2014 – do użytku zostaje oddany zmodernizowany obiekt  Burloch -Arena
2018 – W Orzegowie  w otoczeniu kościoła wykreowana została przestrzeń z rynkiem i fontanną .
2021 – Na zrewitalizowanym terenie dawnej koksowni  powstaje park rekreacyjny z  industrialną trasą zabytkowych pozostałości koksowni

Schody na Burlochu 

Burloch Arena w ostatnim czasie doczekał się nowych schodów przy trzech różnych zejściach. Od ulicy Bytomskiej , od Plant Orzegowskich oraz od Parku Młodieży.

Schodów ci u nas pod dostatkiem, zwłaszcza wzdłuż ulicy Bytomskiej , która przebiega w naturalnej dolinie ze zboczami po obu stronach. Ukształtowanie terenu w okolicy Burlocha też wymaga zejść ze stopniami  i zawsze one się tam znajdowały, tyle, że  czas robił swoje i ich stan pozostawiał  już niekiedy wiele do życzenia.
Niektóre uległy całkowitej likwidacji , inne co jakiś czas próbowano z różnym skutkiem  remontować. Wraz z oddaniem do użytku Burloch Areny powstały całkiem nowe schody z podświetloną poręczą prowadzące od strony  ulicy Modrzejewskiej   w kierunku lodowiska. W kilka lat później  wykonane zostały kolejne   prowadzące z Parku Młodzieży do powstałego boiska do koszykówki  .Inne czekały wciąż na swój lepszy czas. Niektóre nie nadawały się już do użytku.
W końcu  w ostatnim okresie  wyposażono nasz obiekt  już praktycznie w tych najważniejszych dojściach na jego teren w solidne schody z równie solidnymi poręczami.

Stopnie biegnące od ulicy Bytomskiej w stronę hali sportowej

Do tej pory przez wiele lat  od strony Parku Młodzieży tuż przy hali znajdowało się kilka zaledwie prowizorycznych stopni, które w pewien ograniczony tylko  sposób ułatwiały zejście. Od teraz   dzięki dwom oddzielnym biegom dojście w obie strony jest o wiele dogodniejsze.

Te schody  całkiem nie tak dawno przeszły gruntowny remont , bo też musiały ze względu na swój bardzo już zły stan ,tym bardziej ,że tymi schodami odbywa się zazwyczaj największy ruch. Trudno by to było nazwać prowizorką , bo schody  były wykonane solidnie tyle ,że  metodą jakby już rzadziej stosowaną . Lany beton z czasem w różny sposób przegrywa walkę z warunkami atmosferycznymi , nie zawsze jest na tyle trwały by przetrzymać większy okres czasu .

Co by nie powiedzieć o wszystkich tych nowych schodach , każdy kto nimi się poruszał przyzna ,że są bardzo solidnie wykonane  do tego bardzo dobre wrażenie sprawiają prefabrykowane elementy z których te schody zostały zrobione.

Wystawa ,,Liderów dwóch”w galerii Czapla

Wiele się działo w tym roku w galerii ,,Czapla” Niemal od początku roku  w każdym miesiącu prezentowana była jakaś tematyczna wystawa. W gościnnym obiekcie Centrum Inicjatyw Społecznych przy filli Miejskiej Bibliotek Publicznej swe wystawy prezentowało często  m.in Towarzystwo Miłośników Orzegowa ,a także Orzegowska Grupa Twórców Kultury. Liderem obydwu  grup jest Jerzy Kasperek , osoba o niespożytej energii ,wyjątkowym darze organizatorskim , a przy tym licznych talentach .
Nieprzypadkowa więc pojawiła się nazwa  kolejnej wystawy. Drugim liderem w tym przypadku jest Andrzej Sodowski  , wspaniały malarz artysta stojący na czele artystycznej Grupy Krajcok z Chorzowa.

2 grudnia we wnętrzach galerii odbył się wernisaż wystawy.Licznie przybyłe grono  przyjaciół artystów mogło nie tylko podziwiać ich artystyczne dokonania  ale także wysłuchać utworów muzycznych w  pięknym  wykonaniu Katarzyny Sroki , Krzysztofa Kasprzyka oraz   Marcina Malika muzyków zespołu ,,Cztery Piąte ”

Jerzy Kasperek zaskoczył gości przybyłych na wernisaż malarski, którzy podziwiając  jego obrazy mieli też przyjemność wysłuchać  tego artysty malarza w jego kilku popisowych numerach muzyczno -wokalnych. Przy dźwiękach gitary  akompaniamencie Dominiki Wojenek  galerię wypełniały  sentymentalne ballady w klimatach właściwych  jesiennych długich wieczorów.

Orzegów na dawnej fotografii

Wnętrze naszej świątyni z 1933 roku. Nie wiadomo do których lat zachował się taki wystrój .Zwłaszcza  malowidła na ścianach. Ogromny żyrandol wielu pamiętać może jeszcze w latach 70, a może nawet 80.Z tym ,że  tu też nie wiadomo czy   w którymś momencie nie był zmieniony w jakiś sposób jego wygląd.

Natomiast nie dałoby się nie pamiętać tzw.balasków .Niskiej ażurowej przegrody  oddzielającej prezbiterium od nawy, służącej jako klęcznik podczas przyjmowania komunii.

Zostały zlikwidowane prawdopodobnie na początku lat 70. podczas kontrowersyjnych ingerencji w dotychczasowy wystrój kościoła zainicjowanych przez urzędującego wtedy proboszcza ks.Zdzisława Paszendę

33 r

Z dawnej prasy 

W obronie własnej – Orzegów 1930 r.

,,Zranienie jednego ,zabicie drugiego awanturnika ludność przyjęła z ulgą”

Klasyczny przypadek porachunków osobistych , gdzie jedna ze stron działała w obronie własnej, doprowadzając do zabójstwa  jednego z napastników, po czym sprawca   ze spokojem sam zgłosił się na posterunek policji . Niezłe ,,gizdy” musieli być z tych braci Machów skoro siali popłoch w Orzegowie. Trochę jak w westernie , gdzie na koniec zawsze te czarne charaktery trafiają na kogoś takiego jak Ryszard Dragon.

Zdjęcie tygodnia 

Sezon na hulajnogi  zakończony

Czasem, tak krótki opis dla zdjęcia jest na tyle wymowny ,że nie potrzebuje szerszego komentarza.

Park Młodzieży jakiś niedawny czas temu . Wraz z śniegiem znikły hulajnogi , ale widok tak porzuconych bezładnie hulajnog  nie jest nam obcy .